Gebedsweek voor de eenheid van de christenen (2021)

“Als jullie in Mij blijven, zullen jullie veel vrucht dragen”

Van 18 tot 25 januari wordt naar jaarlijkse traditie de gebedsweek voor de eenheid onder de christenen gehouden. De verschillende christelijke Kerken vragen dan samen aan God het geschenk van de eenheid van alle christenen. Christenen wereldwijd worden opgeroepen om een week lang in het gebed aandacht te hebben voor de eenheid onder de volgelingen van Christus. Dit komt overeen met het verlangen van Jezus, die zijn Vader om eenheid bad, “opdat de wereld zou geloven” (Jo 17, 21). Alleen met de eenheid kunnen we de wereld veranderen. Dan ontstaat gemeenschap, broederschap en solidariteit. Eenheid is uiteindelijk een gave van God, en het is daarom nodig erom te vragen met aandrang en met vertrouwen in de Vader.

Verbondenheid met Christus als bron van eenheid
Het thema voor deze week van de eenheid is dit jaar genomen uit het evangelie volgens Johannes: “Als jullie in Mij blijven, zullen jullie veel vrucht dragen” (Jo 15, 5) Het is voorgesteld door de monastieke gemeenschap van Grandchamp, die behoort tot de Zwitserse Hervormde Kerk. Zij hebben het materiaal voor de gebedsweek 2021 voorbereid. Zusters uit deze oecumenische kloostergemeenschap wijzen op de verbondenheid met Christus als bron van eenheid. Deze gemeenschap is al sinds haar ontstaan toegewijd aan eenheid en gebed. In een tijd van sociale afstand is de oproep van Jezus Christus, om in zijn liefde verbonden te blijven, verfrissend en bemoedigend. “Hierdoor wordt mijn Vader verheerlijkt, dat jullie overvloedig vrucht dragen.” (Jo 15,8). Wij kunnen maar vruchten dragen als wij verbonden blijven met de wijnstok die Christus is. En door met Christus verbonden te zijn en te blijven, groeien we ook in eenheid met anderen.

De scheiding tussen gelovigen vormt een grote wonde, die genezen moet worden. Eerst en vooral door de barmhartigheid van God en vervolgens door onze inzet om elkaar te leren kennen, te waarderen en samen te getuigen van het Evangelie. Met zijn woorden laat Jezus ons de stappen zien die we moeten zetten. Op de eerste plaats: in Hem “blijven”, in zijn liefde. Dat is een uitnodiging om onze persoonlijke relatie met Hem te versterken en ons leven aan Hem toe te vertrouwen. Tegelijk roepen deze woorden ons op om Jezus te volgen. Hij nodigt ons uit Hem na te volgen in de liefde voor iedereen met wie we een groot of klein deel van de dag doorbrengen, en dat we dit doen met edelmoedigheid en belangeloosheid, om “veel vrucht” te dragen.

[…]

Lees meer in KERK & leven van 13 januari 2021

Bidden om eenheid
Het is nodig en goed te bidden om eenheid. Omdat echt bidden ons kan veranderen, om afstand te nemen van wat vastgeroest is. Bidden samen met niet-katholieke christenen kan ons leren aanvoelen wat we met elkaar gemeen hebben.

God, onze Vader,
door Christus en doorheen onze broeders en zusters
openbaart U ons uw liefde.
Open ons hart
dat wij elkaar kunnen ontvangen in onze verscheidenheid
en dat wij leven in vergeving en verstandhouding.
Geef ons de genade één lichaam te vormen
waarbij iedereen begrijpt dat de ander een geschenk is
en dat wij allen samen geroepen zijn
om beeld te zijn van de levende Christus.

Gewoonlijk organiseren wij met de ‘Kerk in Geraardsbergen’ in de Sint-Bartholomeuskerk een oecumenische gebedsdienst in het kader van de Week voor de Eenheid. Omwille van de coronamaatregelen kan een dergelijke gebedsdienst dit jaar NIET doorgaan.

U kan hier het digitale gebed voor de eenheid terugvinden:

Nieuwjaarswens van deken Hans Vandenholen

Deken Hans Vandenholen, van ons dekenaat Zottegem, stuurde ons een nieuwjaarswens, met de vraag om hem op brede schaal te verspreiden. Wij brengen hier het grootste deel van zijn tekst, enigszins ingekort.

Beste zusters en broeders in de Heer, ik richt mij tot jullie met veel dankbaarheid voor alles wat jullie betekenen en doen. En natuurlijk met mijn beste wensen voor 2021. Allen samen, elk vanuit onze eigen insteek, mogen wij de Kerk mee opbouwen.

Dankbaarheid en oproep tot herbronning
Ik wil jullie allen van harte danken voor de inspanningen en alle goede zorgen die jullie ook in de voorbije, moeilijke maanden voor jullie parochie en voor ons dekenaat hebben geleverd. Elk van jullie doet het met een groot hart en veel liefde voor Christus en zijn Kerk. Dat is onze roeping en zending: elk vanuit onze eigen insteek zorg dragen voor de gelovige gemeenschap. Wat we daarbij niet mogen vergeten is: zorg dragen voor elkaar, als medewerkers. Je kan jezelf maar blijven ‘geven’ aan de anderen als je zelf ook aandacht, waardering en steun mag ondervinden. Laten we daar in deze benarde tijden veel aandacht aan schenken.

Uiterst belangrijk is ook ons ‘geestelijk leven’. Het is nodig dat wij midden alle inspanningen nooit vergeten open te staan voor de Geest. Hij geeft ons het voedsel dat ons in staat stelt ons te geven aan anderen. Gebed, meditatie bij Gods Woord, liturgie… dit alles is de bron van ons leven als Christen.

We vierden bij het begin van dit nieuwe jaar, op 6 januari, het feest van de Openbaring, beter gekend als het feest van de Driekoningen. Dit vormt de aanzet voor mijn bezinning die ik jullie hier van harte aanbied.

HET TEKEN VAN DE (DRIE?) WIJZEN
De Wijzen uit het Oosten… zij zijn voor ons bij het begin van dit nieuwe jaar 2021 een teken van God. Hun feest luidt een nieuw begin in. Een jaar van hoop, van geloof, van solidariteit en gezamenlijke inzet. Het begin van een andere manier van leven, van werken en van zijn.

We hebben zoveel te verduren gekregen in het jaar 2020. Reeds in het begin van dat jaar bereikten ons onheilspellende berichten uit het Oosten, uit China. Op enkele weken tijd veroverde het virus, toen nog naamloos, de wereld. Het was zoals de profeet Jesaja het in de lezing van het feest van de Openbaring verwoordt: “Duisternis bedekt de aarde, het donker de volkeren”. Zoveel ellende overkwam de mensheid, zoveel dood, zoveel verdriet en eenzaamheid, zoveel vragen, zoveel machteloosheid en stuurloosheid. Maar juist midden die duistere momenten, midden de pijn toonde en toont zich ook de mens in al zijn schoonheid.
Met zijn allen zochten we naar lichtpunten en we vonden en vinden die ook, meer en meer. Als de duisternis daar is, weten we de lichtbronnen – hoe klein of zwak ook – veel sterker naar waarde te schatten dan bij klaarlichte dag. Die lichtpunten midden in de nacht kondigen de dageraad aan, zijn de voorbode. Maar tegelijk roepen ze ons op waakzaam te zijn. Ons voorbereiden op de nieuwe dag vraagt een verandering van mentaliteit, van levenswijze en van werken.

Samen onderweg
De Wijzen zijn zoekende mensen. Zij leggen zich niet neer bij de bestaande toestand en de moeilijkheden. Ze trekken op weg, op zoek naar licht dat hun bestaan verheldert. Zij hebben de situatie grondig bestudeerd, daarvoor zijn het ook Wijzen. Het besef is bij hen gegroeid dat voortdoen zoals ze altijd al hebben geleefd en gewerkt geen optie is. De richting die zij uitgaan bepalen zij na grondig onderzoek én meditatie. Het is niet louter op basis van eigen ideeën of van wat ‘men’ denkt of zegt. Ze luisteren naar de stem van hun geweten, en oriënteren zich op die mysterieuze ster. Zij laten zich leiden door licht dat van elders komt, dat menselijke inzichten oriënteert en bron is van kracht en vertrouwen. Goddelijk licht.

Het is zoals in die verzen van de negentiende-eeuwse zalige John Henry Newman, de latere kardinaal. Zijn zoektocht beschrijft hij in 1833 in onvergetelijke verzen:

Leid, vriendelijk licht,
te midden ’t duister dat me omringt, leid gij mij voort!
De nacht is donker, en ik ben ver van huis – leid gij mij voort!
Richt Gij mijn voet;
ik vraag niet om te zien de verre einder – één stap is mij genoeg.
Ik was niet altijd zo,
noch bad ik dat Gij mij voort zoudt leiden;
Ik verkoos mijn eigen weg te banen en te zien,
maar nu leid Gij mij voort!


Ja, de Wijzen uit het Oosten roepen ons op om op weg te gaan, ons te laten leiden door die goddelijke ster die spreekt in het hart en het geweten van elke mens. Laten we ons in dit nieuwe jaar niet weerhouden door gemakzucht of door de Herodessen of de schriftgeleerden van deze tijd. Er zijn zoveel onwaarden die onze zinnen de voorbije eeuw begoocheld hebben en ons hebben verblind: de zucht naar bezit, de ongebreidelde exploitatie van de aarde, het genot, een doorgedreven individualisme en verabsolutering van de autonomie…. Die kunstmatige lichtpunten brengen ons niet verder. Integendeel. Neen, zoals de Wijzen mogen wij ons richten op het licht van Christus. Als wij de woorden van de Schrift laten spreken tot ons hart, dan breekt er licht door in onze menselijke duisternis. Als wij onze wegen oriënteren op de sacramenten, die lichtpunten van Christus op onze weg, dan gaan we de goede richting uit. Als wij onderweg, zoals de Wijzen uit het Oosten en zoals de leerlingen van Emmaüs ons verhaal delen met elkaar, en elkaar sterken en steunen, dan wordt het goed. Samen onderweg.

Verlicht en veranderd
Ook vandaag zendt God zijn ster die ons verlicht. De ster die ons individueel en allen samen leidt naar onze diepe bestemming als mens. Zij verzamelt ons rond Christus, bron van leven en hoop. En doet ons vandaar langs andere wegen verdergaan. Deze tijd van crisis is ook een tijd van uitzuivering. Al het goede, de verbondenheid, de solidariteit, de versobering, de creativiteit … al die lichtpunten die we midden deze crisis mochten ervaren en delen, laten we ze naar waarde schatten.
Geleid door dat warme licht komen we deze crisis te boven. Maar we vervallen best niet in onze oude patronen en (on)waarden. Grote uitdagingen wachten onze planeet en ons samenleven. Op het omvattende niveau: de wereldwijde armoede en het onrecht, aanhoudend oorlogsgeweld, vluchtelingenstromen, de klimaatcrisis,… alles hangt op één of andere manier samen met alles. Maar ook in ons gezinsleven, op het werk, in de parochie, in de school zijn er zoveel noden en zorgen… Als wij Christus’ licht volgen, en samen op weg gaan met mensen van goede wil, wat hun overtuiging of godsdienst ook zij, wereldwijd, dan groeit er iets nieuw. Laten we bestaande wegen een stuk verlaten en vanuit een visioen van vrede en gerechtigheid nieuwe wegen gaan. Dan zal de duisternis wijken voor heerlijk en sterk licht. Dat mochten de Wijzen uit het oosten ervaren. Hun menselijke schatten van goud, wierook en mirre ruilen zij in voor die éne schat van God, Christus. Moge het feest van zijn Openbaring onze wegen verlichten en ons liefdevol leiden, het Eeuwige Licht tegemoet.

Ik wens u allen van harte een gezegend en heilvol Nieuwjaar. Veel kracht en vertrouwen. Samen komen we de crisis te boven.

Hans Vandenholen,
deken van Zottegem

Jaar van de Heilige Jozef

In een apostolische brief, ‘Patris corde’ (Met het hart van een vader), heeft paus Franciscus de heilige Jozef aanbevolen als een bijzonder voorbeeld voor katholieken en als een gids in deze moeilijke tijden. Al eerder heeft de huidige paus zijn devotie tot de heilige Jozef getoond. Zo heeft hij gevraagd dat in de mis tijdens het eucharistisch gebed naast Maria ook de heilige Jozef wordt vermeld.

Een heel jaar, van 8 december 2020 tot 8 december 2021, wordt bijzonder toegewijd aan de heilige Jozef. De paus looft de heilige, net zoals zovele stille en onbekende helden in deze coronapandemie, als een rolmodel van creatieve moed en bescheidenheid, gehoorzaamheid, tederheid en verantwoordelijkheid. Daarom kondigt paus Franciscus een Sint-Jozefjaar af, waarin deze heilige nog tot 8 december 2021 speciaal zal worden herinnerd en zijn voorbeeld bijzonder moet inspireren. De viering van dit Jozefjaar kan concreet gemaakt worden door bijzondere aandacht te hebben voor feestdagen, devoties en gebeden die aan Heilige Jozef zijn gewijd.

[…]

Buitengewoon en toch dicht bij ons

Jozef was een buitengewone figuur, maar tegelijk staat hij zo dicht bij elk van ons. Historisch, zo merkt paus Franciscus op, heeft de katholieke Kerk en het kerkelijke leergezag zich op Maria na met geen enkele andere heilige zo sterk beziggehouden als met de heilige Jozef. 150 jaar geleden, op 8 december 1870, riep Paus Pius IX hem uit tot universele beschermheer van de Kerk. Paus Leo XIII (1878-1903) beklemtoonde de relatie van deze timmerman met de wereld van de arbeid en paus Pius XII zou hem in 1955 uitroepen tot patroon van de arbeiders. Bovendien is hij het universele rolmodel voor alle vaders, omdat hij ons duidelijk maakt dat men niet enkel vader wordt door een kind ter wereld te brengen, maar door voor dat kind op een verantwoorde manier te zorgen en het te begeleiden in zijn belangrijkste levensmomenten. Jozef is ook in die zin een voorbeeld, dat hij nooit een ander dan Maria heeft willen begeren en liefhebben. Hij nodigt ons uit om anderen te verwelkomen, zonder uitsluiting, zoals ze zijn, met een bijzondere voorkeur voor de zwakken.

[…]

Lees meer in KERK & leven van 6 januari 2021

Nieuwjaar 2021

“Zalig en gelukkig Nieuwjaar”, zo klinkt het overvloedig in deze begindagen van het jaar. Haast onmiddellijk volgt daarop “en een goede gezondheid’. Het kan routine zijn, maar wie ooit ernstig ziek geweest is of in wiens familie of kennissenkring mensen met ziekte waren geconfronteerd, die voelt goed aan hoe gewichtig die woorden wel zijn. En zeker met een coronajaar achter ons weten we heel goed hoe betekenisvol het is elkaar een goede gezondheid toe te wensen.

[…]

Lees meer in KERK & leven van 30 december 2020

Van harte wens ik u, ook in naam van al onze medewerkers in onze kerkgemeenschappen, een zalig en gelukkig Nieuwjaar, en een goede gezondheid!

Pastoor Frans

Driekoningen – Epifanie – Openbaring van de Heer

Dit feest met drie namen werd traditioneel gevierd op 6 januari; sinds enkele tientallen jaren kan de viering ook gebeuren op de eerste zondag na Nieuwjaar. Het ontstond in de vierde eeuw in het oosterse christendom en was oorspronkelijk bedoeld om de verschijning van de vleesgeworden Zoon van God op aarde te vieren. Daarbij werden in verschillende stappen de tekenen van Jezus’ goddelijkheid herdacht: de geboorte uit de maagd Maria, het bezoek en de aanbidding door de wijzen uit het oosten, gebeurtenissen uit Jezus’ jeugd en de doop van Jezus door Johannes de Doper.

Met Driekoningen herdenkt men de Bijbelse gebeurtenis van de wijzen uit het oosten die een opgaande ster zagen en daarop de koning der Joden gingen zoeken. Ze kwamen in Bethlehem en vonden daar Jezus, de pasgeboren koning der Joden.
De drie wijzen kregen namen. In het Grieks waren dat Apellius, Amerius en Damascus, in het Hebreeuws Galgalat, Malgalat en Sarathin, maar ze zijn bekend geworden onder hun gelatiniseerde Perzische namen Caspar, Melchior en Balthasar.

[…]

Lees meer in KERK & leven van 30 december 2020

Jan De Lil

Driekoningen in de volkse traditie

Wanneer er rond 6 januari kinderen zouden komen aanbellen om Driekoningen te zingen (in sommige provincies van ons land is het dit jaar niet toegelaten, uit vrees voor coronabesmetting), dan zingen ze steevast het bekende liedje:

Drie koooningen, drie koooningen,
geef mij nen nieuwen (h)oed.
Mijnen ouwen is verslee-eeten,
mijn moeder mag ’t nie wee-eeten.
Mijn vader heeft het geld,
op de rooster geteld.

(Op de rooster tellen betekent hier: geen geld hebben of geen kunnen bijhouden)

[…]

STERZINGEN
Met een (soms draaiende) ster op een stok zingend langs de huizen gaan. Van oorsprong zouden koorknapen dat hebben gedaan om geld en voedsel in te zamelen voor de armen. Driekoningen was een liefdadigheidsfeest. Vanaf de zeventiende eeuw nam het ‘gewone volk’ de ster zelf ter hand. Met vrijpostige liedjes scharrelden kinderen én volwassenen een feestmaaltijd bij elkaar. Als beloning voor het zingen krijgen ze eten, snoepgoed en geld.

[…]

Lees meer in KERK & leven van 30 december 2020

Jan De Lil

Een Kerstmis als nooit tevoren

Niemand van ons heeft ooit een Kerstmis meegemaakt zoals het was in 2020. Het familiefeest bij uitstek kwam zwaar in het gedrang door de beperkingen die ons zijn opgelegd om de coronapandemie het hoofd te bieden. We moesten het vieren in huiselijke kring, maar dan nog in heel beperkt gezelschap.

Ook bij de kerkelijke viering van Kerstmis werden wij gedwongen tot een ongewone soberheid. Omdat slechts 15 gelovigen aan de eucharistieviering mochten deelnemen moesten wij ons beperken tot een viering in onze kleinere kerken. Onze dank gaat naar de mensen die er voor gezorgd hebben om er in hun kerk het beste van te maken, in de nabijheid van het Jezuskind in de kerststal.

Digitale middernachtmis

Gelukkig konden wij – net zoals met de dienst van Goede Vrijdag en de Paaswake eerder dit jaar – de middernachtmis vooraf opnemen en ze laten mee volgen langs digitale weg. Het was een mooie kans om onze mensen te laten meeleven met onze viering in de kerk. Veel dank daarom aan alle medewerkers die dit mogelijk maakten: de cineast Ewoud Van Lierde, onze organist, leden van ons Sint-Bartholomeuszangkoor, de diaken, de voorlezers, de misdienaar, en onze kosteres die naar goede gewoonte heeft gezorgd voor prachtige versiering.

Vredeslicht uit Bethlehem

Wij hadden het geluk dat iemand ons het ‘vredeslicht uit Bethlehem’ heeft doorgegeven. Dat kleine vlammetje is midden november in Bethlehem aangestoken en is onophoudelijk brandend overgebracht doorheen verschillende landen. Op maandag 14 december is het in het priesterseminarie te Leuven aangekomen en van daar uit is het in Geraardsbergen en omgeving geraakt.

Tijdens de middernachtmis heeft het een goed zichtbare plaats gekregen in de Sint-Bartholomeuskerk. Daarna kreeg het een plaats achteraan in de kerk, waar de mensen een kaarsje konden aansteken. Sommigen hebben een noveenkaars meegebracht waarmee ze het vredeslicht uit Bethlehem konden meenemen naar huis.

De symboliek is krachtig in zijn eenvoud.
Het vredeslicht wil de mensen bij wie het mag branden bewust maken van de liefde van God. Er is momenteel een grote kwetsbaarheid in onze wereld. We maken een ongeziene gezondheidscrisis mee, ook de economie is in crisis, vluchtelingen en armen geraken nog meer geïsoleerd. Ondanks en doorheen deze crisis blijft Jezus Christus onze vreugde. In deze context het vredeslicht ontsteken en doorgeven is nu van nog grotere betekenis dan andere jaren. Met dit licht kan een stroom van warmte ontstaan en een golf van verbondenheid.

Kerstmis

Over enkele dagen vieren we Kerstmis. Dat wegens corona dit feest – en bij uitbreiding ook Nieuwjaar – niet op de gewone manier zal kunnen gevierd worden, dat staat nu vast. Dit jaar geen grote familiebijeenkomsten aan de kerstdis. Hoe jammer dit ook moge zijn.
Nogal wat mensen klagen dit aan en vinden dat hen onrecht wordt aangedaan. Ze zijn van mening dat het kerstfeest hét familiefeest bij uitstek is en daar mag niet worden aan getornd.
Vrienden of familie samen brengen op kerstavond is inderdaad een mooie traditie. Gezellig, goed voorbereid, lekker eten, talrijke geschenken, leuke sfeer. Het mag allemaal. Maar het is zeer de vraag hoeveel er op kerstavond wordt stil gestaan bij het kerstgebeuren zelf. Datgene waar het in principe allemaal om draait, wordt meestal vergeten. We mogen al blij zijn als er al een kerststal staat, laat staan dat er die avond zelf over het kerstgebeuren wordt gepraat of kerstliederen worden gezongen.
Misschien is het goed dat corona ons even met de neus op de feiten drukt en ons doet inzien dat er grenzen zijn aan ons grenzeloos consumeren, aan ons ongebreideld uitzien naar altijd maar meer en ons doet botsen op de grenzen van ons willen.
De soberheid die ons wordt opgelegd kan een uitnodiging inhouden om eens stil te staan bij onze manier van leven, maar ook bij de ware betekenis van Kerstmis.

[…]

Lees meer in KERK & leven van 23 december 2020

We wensen jullie een vredevol en intens kerstfeest en moge 2021 voor jullie op elk vlak een beter en aangenamer jaar worden dan het huidige jaar.

Zalig Kerstmis