Heilige Jozef

In het eerste nummer van Kerk en Leven 2021 hebben wij gemeld dat paus Franciscus het jaar 2021 heeft uitgeroepen tot het Sint-Jozefjaar. Op 8 december 2020 was het 150 jaar geleden dat Sint Jozef werd uitgeroepen tot beschermer van de wereldkerk.
In deze maand maart, die bijzonder is toegewijd aan de heilige Jozef, willen we daar bij stilstaan vanuit het mooie Sint-Jozefretabel in de rechterdwarsbeuk van de Sint-Bartholomeuskerk in Geraardsbergen. Dit kunstwerk is in 1891 vervaardigd door de neogotische kunstenaar van de Gentse Sint-Lucasschool, Leopold Blanchaert (1832-1913).

Wij weten niet veel over de levensloop van de heilige Jozef. De gegevens over hem in de evangeliën zijn zeer schaars. Buiten de Bijbel zijn wel een reeks verhalen over hem overgeleverd, maar die zijn vaak legendarisch en gebaseerd op vrome fantasie. In ieder geval, Jozef, is een zwijgende én bijna verzwegen figuur. Nergens nam hij in de evangeliën het woord. Hij verkoos het handelen boven het spreken. Hij voelde zich best als zorgzame, nabije man. De heilige Schrift noemt hem rechtvaardig en trouw. In wat God wilde schakelde hij zich helemaal in, ook al begreep hij niet alles wat hem overkwam.

Het huwelijk van Maria en Jozef

Huwelijk van Jozef en Maria (foto: Jos Vandegaer)

Jozef en zijn verloofde, Maria, waren eenvoudige, vrome mensen. Zij behoorden tot de kring van de zgn. ‘armen van Jahweh’, mensen die zich bewust zijn van hun kleinheid. De ‘armen van geest’ zal Jezus zulke mensen noemen in zijn Bergrede. Zij vertrouwen erop dat God zijn volk niet in de steek laat. God staat niet aan de kant van de hoogmoedigen.
Het tafereel op het retabel toont hoe Jozef het huwelijk sluit met Maria, in aanwezigheid van een joodse priester. Hij houdt een staf vast met bovenaan een lelie. Die verwijst naar een legende. Jozef zou door een wonder de man van Maria geworden zijn. Men had voor alle ongehuwde mannen uit het geslacht van David in de tempel stokken bijeengebracht. Zo wilde men voor Maria de man vinden die door God was voorbestemd. Alleen uit de stok van Jozef bloeide een lelie, en dus werd hij de man van Maria.
Jozef wordt aangeroepen als patroon en beschermer van de gezinnen.

[…]

Lees meer in KERK & leven van 17 maart 2021